img 0224

ONKOLOJİ🧬

🧬 Dr. Ömer Aslankan – Modern Onkoloji ve Bütüncül Klinik Yaklaşım

🧬 ONKOLOJİ – TEMEL BİLİMLER

Tümör Biyolojisi

Tanım: Kontrolsüz hücre proliferasyonu
Tip: Benign / malign
Malign özellik: İnvazyon + metastaz

Karsinogenez

Aşamalar:
→ İnisiasyon (DNA hasarı)
→ Promosyon (çoğalma)
→ Progresyon (kanser)

Genetik Mekanizmalar

Onkogen: KRAS
Tümör supresör: p53
DNA onarım: BRCA

Metastaz

Yollar:
→ Lenfatik
→ Hematojen
En sık: Karaciğer, akciğer

Paraneoplastik Sendrom

Tanım: Tümör dışı etki
Örnek: Hiperkalsemi

Tümör Markerları

AFP: HCC
CEA: Kolon
CA-125: Over
PSA: Prostat

🧬 Tümör Davranışı: Benign – Malign – Metastaz

🟢 Benign Tümörler

Tanım: Lokalize, invazyon yapmayan tümör
Özellikler:
→ Yavaş büyüme
→ Kapsüllü
→ Diferansiye
Metastaz: YOK ❌
Örnek: Lipom, adenom
Tedavi: Cerrahi

🔴 Malign Tümörler

Tanım: İnvazyon ve metastaz yapan tümör
Özellikler:
→ Hızlı büyüme
→ Anaplastik yapı
→ Düzensiz sınır
Metastaz: VAR ✅
Tedavi: Cerrahi + kemoterapi + RT

🧬 Metastaz Mekanizması

Tanım: Tümörün uzak organa yayılması
Aşamalar:
→ Hücre ayrılması
→ Dolaşıma geçiş
→ Uzak organa yerleşim
Yollar:
→ Lenfatik
→ Hematojen
En sık organlar:
→ Karaciğer
→ Akciğer
→ Kemik

⚡ Metastaz Klinik

Karaciğer: Hepatomegali
Akciğer: Dispne
Kemik: Ağrı
Özel:
→ Prostat → osteoblastik
→ Meme → osteolitik

🧬 ONKOLOJİ – SOLİD TÜMÖRLER

Akciğer Kanseri

Tanım: Akciğer epitelinden gelişen malignite
Patogenez: Sigara → DNA mutasyonu (p53, KRAS)
Tip: Küçük hücreli / küçük hücreli dışı
Klinik: Öksürük, hemoptizi, kilo kaybı
Tanı: BT + biyopsi
Tedavi: Cerrahi + kemoterapi + immünoterapi

Meme Kanseri

Tanım: Meme dokusu malignitesi
Patogenez: BRCA mutasyonu
Klinik: Kitle, cilt çekintisi
Tanı: Mamografi
Tedavi: Cerrahi + hormon tedavisi

Kolorektal Kanser

Tanım: Kolon epitel malignitesi
Patogenez: APC → KRAS → p53
Klinik: Kanlı dışkı
Tanı: Kolonoskopi
Tedavi: Cerrahi

Pankreas Kanseri

Tanım: Pankreas adenokarsinomu
Patogenez: KRAS mutasyonu
Klinik: Ağrısız sarılık
Tanı: BT
Tedavi: Whipple

Hepatoselüler Karsinom

Tanım: Primer karaciğer kanseri
Neden: HBV, siroz
Klinik: Hepatomegali
Tanı: AFP ↑
Tedavi: Transplant

Prostat Kanseri

Tanım: Prostat malignitesi
Klinik: İdrar semptomları
Tanı: PSA ↑
Tedavi: Cerrahi / hormon

🩸 HEMATOLOJİK MALİGNİTELER

Akut Myeloid Lösemi (AML)

Tanım: Myeloid prekürsör malignitesi
Patogenez: Blast artışı (>20%)
Özellik: Auer rod
Klinik: Anemi, enfeksiyon, kanama
Tanı: Kemik iliği
Tedavi: Kemoterapi

Akut Lenfoblastik Lösemi (ALL)

Tanım: Lenfoid hücre malignitesi
En sık: Çocuk
Klinik: Kemik ağrısı, hepatosplenomegali
Tanı: TdT +
Tedavi: Kemoterapi

Kronik Myeloid Lösemi (CML)

Patogenez: BCR-ABL (Philadelphia)
Klinik: Splenomegali
Tedavi: İmatinib

Kronik Lenfositik Lösemi (CLL)

Tanım: Olgun B hücre malignitesi
Klinik: Lenfositoz
Özellik: Smudge cell
Tedavi: Gözlem / tedavi

Hodgkin Lenfoma

Tanım: Reed-Sternberg hücre
Klinik: Ağrısız LAP
B semptom: Ateş, kilo kaybı
Tedavi: Kemoterapi

Non-Hodgkin Lenfoma

Tanım: Heterojen grup
Klinik: Ekstranodal tutulum
Tedavi: Kemoterapi

Multiple Myelom

Tanım: Plazma hücre malignitesi
Patogenez: Monoklonal protein
Klinik: CRAB
→ Hiperkalsemi
→ Renal yetmezlik
→ Anemi
→ Kemik lezyon
Tanı: SPEP
Tedavi: Kemoterapi

🧬 ONKOLOJİ – FULL TAMAMLAMA

Serviks Kanseri

Tanım: Servikal epitel malignitesi
Patogenez: HPV (16,18) → p53 inhibisyonu
Klinik: Postkoital kanama
Tanı: Pap smear
Tedavi: Cerrahi + RT

Over Kanseri

Tanım: Over malignitesi
Klinik: Geç belirti (şişkinlik)
Marker: CA-125
Tedavi: Cerrahi + kemoterapi

Endometrium Kanseri

Neden: Östrojen ↑
Klinik: Postmenopozal kanama
Tedavi: Histerektomi

Mesane Kanseri

Tanım: Ürotelyal malignite
Neden: Sigara
Klinik: Ağrısız hematüri 🚨
Tanı: Sistoskopi
Tedavi: Cerrahi

Renal Hücreli Karsinom

Triad: Hematüri + flank ağrı + kitle
Paraneoplastik: EPO ↑
Tedavi: Nefrektomi

Testis Kanseri

Tanım: Germ hücreli tümör
Klinik: Ağrısız kitle
Marker: AFP, β-hCG
Tedavi: Orşiektomi

Melanom

Tanım: Melanosit malignitesi
ABCDE: Asimetri, sınır, renk
Klinik: Pigmente lezyon
Tedavi: Eksizyon

Tiroid Kanseri

Tip: Papiller en sık
Patogenez: Radyasyon
Klinik: Nodül
Tedavi: Tiroidektomi

Glioblastom

Tanım: En agresif beyin tümörü
Klinik: Baş ağrısı
Tedavi: Cerrahi + RT

Karsinoid Tümör

Patogenez: Serotonin ↑
Klinik: Flushing, diyare
Tanı: 5-HIAA
Tedavi: Oktreotid

🧬 ONKOLOJİ – ULTRA SON

🚨 Kanser Acilleri

Tümör Lizis: Ürik asit ↑ → böbrek yetmezliği
Tedavi: Allopurinol + sıvı
Spinal Kord Basısı: Nörolojik defisit
Tedavi: Steroid + cerrahi
SVC Sendromu: Yüz ödemi
Hiperkalsemi: Konfüzyon
Tedavi: Sıvı + bifosfonat

🧸 Pediatrik Tümörler

Nöroblastom: Adrenal kaynaklı
Klinik: Karın kitle
Wilms: Böbrek tümörü
Retinoblastom: Lökokori

🦴 Sarkomlar

Osteosarkom: Metafiz
Ewing: Diyafiz
Klinik: Kemik ağrısı

🧬 Paraneoplastik Sendrom

SIADH: Küçük hücreli akciğer
Cushing: ACTH
Hiperkalsemi: PTHrP

🧪 Endokrin Tümörler

Feokromositoma: Katekolamin ↑
Medüller tiroid: Kalsitonin
MEN: Multipl tümör

🧬 Metastaz Mantığı

En sık: Karaciğer, akciğer
Kemik:
→ Prostat: osteoblastik
→ Meme: osteolitik

🧬 ONKOLOJİ – KLİNİK SİSTEMLER

📊 TNM Evreleme

T: Tümör boyutu / invazyon
N: Lenf nodu tutulumu
M: Metastaz
Evre: I–IV

⚡ Performans Skoru

ECOG: 0–5
0: Tam aktif
4: Yatalak

💊 Kemoterapi Sınıfları

Alkilleyici: DNA hasarı
Antimetabolit: DNA sentez blok
Antrasiklin: Topoizomeraz
Taksan: Mikrotübül

🧬 İmmünoterapi

PD-1 / PD-L1: Bağışıklık aktivasyonu
CTLA-4: T hücre kontrolü
CAR-T: Genetik modifiye hücre

🎯 Target Tedavi

HER2: Trastuzumab
EGFR: Erlotinib
BRAF: Vemurafenib

⚠️ Yan Etki Yönetimi

Nötropeni: Enfeksiyon riski
Mukozit: Ağız yarası
Kardiyotoksisite: Antrasiklin
Nefrotoksisite: Cisplatin

🚨 Febril Nötropeni

Tanım: Ateş + nötropeni
Tedavi: Acil geniş spektrum AB

🔍 Kanser Tarama

Kolon: Kolonoskopi
Meme: Mamografi
Serviks: Pap smear

💊 ONKOLOJİ – TEDAVİ ULTIMATE

💉 Kemoterapi Rejimleri

CHOP: Lenfoma
ABVD: Hodgkin
FOLFOX: Kolon
BEP: Testis
Mantık: Kombine tedavi → direnç azaltma

📊 Evreye Göre Tedavi

Evre I–II: Cerrahi ± RT
Evre III: Kombine tedavi
Evre IV: Sistemik tedavi
Amaç: Küratif / palyatif

🧬 İmmünoterapi

PD-1: Nivolumab
CTLA-4: İpilimumab
Yan Etki:
→ Kolit
→ Hepatit
→ Tiroidit
Tedavi: Steroid 🚨

🎯 Target Tedavi

HER2: Meme → Trastuzumab
EGFR: Akciğer → Erlotinib
BCR-ABL: CML → İmatinib

🩺 Destek Tedavi

Antiemetik: Ondansetron
Nötropeni: G-CSF
Ağrı: Opioid

☢️ Radyoterapi

Küratif: Erken evre
Palyatif: Ağrı kontrolü

🧬 Kemik İliği Nakli

Endikasyon: Lösemi, myelom
Tip: Allojenik / otolog

🚨 Onkolojik Acil Yönetim

Febril nötropeni: Acil AB
Tümör lizis: Allopurinol
Hiperkalsemi: Sıvı + bifosfonat

🧠 Dr. Ömer Aslankan – Onkoloji Ultimate

🧬 TEMEL

OnkogenKRAS
Supresörp53
MetastazKaraciğer, akciğer

🩸 HEMATOLOJİK

AMLAuer rod
CMLBCR-ABL
MyelomCRAB

🫁 SOLİD TÜMÖR

AkciğerSigara
MemeBRCA
KolonAPC→KRAS→p53

🧪 MARKER

AFPHCC
CEAKolon
PSAProstat

📊 EVRE

TTümör
NNod
MMetastaz

💊 TEDAVİ

CHOPLenfoma
FOLFOXKolon
BEPTestis

🎯 TARGET

HER2Meme
EGFRAkciğer
BCR-ABLCML

🧬 İMMÜNO

PD-1Nivolumab
Yan etkiOtoimmün
TedaviSteroid

🚨 ACİL

Febril nötropeniAB
Tümör lizisAllopurinol
HiperkalsemiSıvı

⚡ ALTIN NOKTA

Ağrısız sarılıkPankreas Ca
HematüriMesane Ca
LökokoriRetinoblastom
🧬 Modern Onkoloji ve Bütüncül Yaklaşım
Bağışıklık sistemi, modern kanser tedavisinin merkezinde yer almaktadır.

Modern tıp dünyasında kanser tedavisi giderek daha sofistike hale gelirken, bağışıklık sisteminin rolü her geçen gün daha iyi anlaşılmaktadır. Günümüzde immünoterapi, hedefe yönelik tedaviler ve kişiselleştirilmiş onkoloji yaklaşımları, klasik tedavi yöntemlerinin ötesine geçerek hastalara yeni umutlar sunmaktadır.

Bazı klinik gözlemler ve vaka bildirimleri, özellikle ileri evre ve tedaviye dirençli hastalıklarda, hastanın immün yanıtının güçlendirilmesinin tedavi sürecine katkı sağlayabileceğini göstermektedir. Ancak bu yaklaşımların etkinliği, kontrollü klinik çalışmalarla desteklenmeli ve standart tedavi protokollerinin yerine değil, tamamlayıcısı olarak değerlendirilmelidir.

Onkolojik hastalıklarda başarı; yalnızca tümörü hedef almak değil, aynı zamanda hastanın genel durumu, bağışıklık kapasitesi ve yaşam kalitesini bütüncül bir şekilde ele almakla mümkündür. Bu nedenle modern onkoloji, multidisipliner ve bireyselleştirilmiş bir yaklaşımı benimsemektedir.

Sonuç olarak, kanser tedavisi dinamik ve sürekli gelişen bir alandır. Bilimsel kanıtlara dayalı tedaviler temel alınmalı, yeni yaklaşımlar ise dikkatle değerlendirilerek klinik pratiğe entegre edilmelidir.